Apartman Bahçesinde Sokak Hayvanı Beslemek Yasak mı? Komşular Engelleyebilir mi?

Türkiye'de apartman ve site sakinlerinin en sık kavga ettiği konulardan biri bu: birisi bahçeye mama kabı koyuyor, bir başkası kaldırıyor. İki taraf da haklı olduğunu düşünüyor ve iş yönetim toplantısına, bazen mahkemeye taşınıyor.

Hukuki tablo göründüğü kadar keskin değil. Aşağıda kimin neye dayandığını ve çatışmayı büyütmeden nasıl çözebileceğinizi anlatıyorum.

Sokak hayvanını beslemek suç değildir

Türkiye'de sokak hayvanlarını beslemeyi yasaklayan bir kanun hükmü yoktur. Aksine 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu, sahipsiz hayvanların korunmasını bir kamu yükümlülüğü olarak düzenler ve bu hayvanların bakımı, toplanması, rehabilitasyonu konusunda belediyelere görev verir.

Dolayısıyla besleme fiilinin kendisi hukuka aykırı değildir. Tartışma beslemenin kendisinden değil, yapıldığı yerden ve biçiminden doğar.

Tartışma neden ortak alandan çıkıyor

Apartman bahçesi, giriş, otopark ve merdiven boşluğu ortak alandır ve kullanımı Kat Mülkiyeti Kanunu'na tabidir.

Kanunun 18. maddesi, kat maliklerinin bağımsız bölümlerini ve ortak yerleri kullanırken doğruluk kurallarına uymasını, özellikle birbirini rahatsız etmemesini ve yönetim planı hükümlerine uymasını zorunlu tutar. Bu yükümlülük kiracılar için de geçerlidir.

Türk Medeni Kanunu'nun 737. maddesi ise komşuları olumsuz etkileyecek taşkınlıklardan kaçınmayı emreder ve yerel âdetlere göre hoş görülebilecek sınırları aşan koku ve gürültü gibi etkileri yasaklar.

Yani karşı tarafın dayandığı şey "hayvan beslemek yasak" değil, "ortak alanı bu şekilde kullanman beni rahatsız ediyor" iddiasıdır. Bu iddianın kabul görmesi için rahatsızlığın somut ve hoşgörü sınırını aşan nitelikte olması gerekir.

Komşunuz veya yönetim ne yapabilir

• Ortak alanın kullanım biçimine ilişkin kat malikleri kurulunda karar alınmasını isteyebilir. Örneğin besleme noktasının yerinin belirlenmesi gibi.
• Somut rahatsızlık varsa (koku, ortak alanda biriken artık, çöp konteynerinin çevresinin kirlenmesi) sulh hukuk mahkemesinde dava açabilir.
• Belediyeye başvurarak sahipsiz hayvanların toplanmasını ve rehabilite edilmesini talep edebilir.

Ne yapamaz

• Mama ve su kabını alıp atmak, besleme yapan kişiyi tehdit etmek ya da hayvanlara zarar vermek hukuka aykırıdır. Hayvana kasten zarar veren fiiller 5199 sayılı Kanunun 28/A maddesi kapsamında hapis cezası gerektirebilir.
• Yönetici veya yönetim kurulu tek başına "bahçede hayvan beslemek yasaktır" kuralı koyamaz. Yönetim planına yeni bir kısıtlama eklemek için Kat Mülkiyeti Kanunu'nun 28. maddesi gereğince bütün kat maliklerinin beşte dördünün oyu gerekir.
• Kat malikleri kurulunda alınan bir karara katılmayan kat malikinin, kanunun 33. maddesi uyarınca mahkemeye başvurma hakkı saklıdır.

Çatışmayı büyütmeden çözmenin yolu

Uygulamada bu tartışmaların çoğu hukuktan değil, yöntemden kaynaklanıyor. Aşağıdakiler gerçekten işe yarıyor:

• Besleme noktasını giriş kapısı, otopark veya çocuk oyun alanı yerine, binanın daha az kullanılan bir köşesine taşıyın.
• Yere mama dökmeyin. Sabit, temizlenebilir bir kap kullanın ve her gün toplayın.
• Su kabını düzenli değiştirin; durgun su hem koku hem sivrisinek şikâyetine yol açıyor.
• Besleme saatini sabitleyin. Düzensiz besleme, hayvanların gün boyu kapı önünde beklemesine ve şikâyetin artmasına neden oluyor.
• Beslediğiniz hayvanların kısırlaştırılması için belediyeye başvurun. Sayının artmaması, şikâyetleri en hızlı azaltan şey.
• Yönetimle yazılı iletişim kurun ve aldığınız önlemleri belgeleyin.
• Mümkünse aynı görüşteki komşularla birlikte hareket edin; tek kişilik mesele olmaktan çıkınca tartışma yumuşuyor.

Sahiplendirme, kalıcı çözümdür

Ortak alanda beslenen hayvanların bir kısmı, özellikle yavrular ve insana alışmış olanlar, sahiplendirildiğinde hem kendileri hem mahalle için daha iyi bir sonuca varıyor.

Bulduğunuz bir kedi veya köpek için yuva arıyorsanız Pet Fellas üzerinden ücretsiz ilan açabilirsiniz. İlanınız yaşadığınız şehrin sayfasında yayınlanır ve doğrudan size ulaşılır.

Önemli uyarı

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir. Ortak alan kullanımına ilişkin uyuşmazlıklar yönetim planının içeriğine ve somut olayın koşullarına göre farklı sonuçlanabilir. Dava veya idari işlemle karşılaştıysanız bir avukata danışın.