Kedi ve Köpek Aşı Takvimi: Sağlık Rehberi

Bu rehber veteriner muayenesinin yerine geçmez

Aşı takvimi internetten kopyalanacak sabit bir liste değildir. Hayvanın yaşı, kilosu, sağlık durumu, önceki aşı kayıtları, yaşadığı bölge, dışarı çıkma sıklığı ve diğer hayvanlarla teması takvimi etkiler.

Bu nedenle aşağıdaki bilgiler genel rehber niteliğindedir. Kesin uygulama için veteriner hekiminizin muayenesi ve kullandığı aşı protokolü esas alınmalıdır.

Yavru kedi ve köpeklerde temel mantık

WSAVA 2024 aşı rehberi, yavru kedi ve köpeklerde temel aşı dozlarının genellikle 6-8 haftalıkken başlamasını, 2-4 haftalık aralıklarla sürmesini ve son yavru dozunun 16 haftalık veya daha büyük yaşta yapılmasını önerir. Bu yaklaşım anne kaynaklı antikorların aşı yanıtını etkileyebilmesi nedeniyle kullanılır.

Türkiye’de karma, kuduz ve risk bazlı diğer aşıların zamanlaması veteriner hekimin kullandığı ürün, bölgesel risk ve hayvanın yaşam tarzına göre düzenlenir.

• Yavru köpeklerde temel koruma; gençlik hastalığı, parvovirüs ve adenovirüs gibi ciddi hastalıklara odaklanır.
• Yavru kedilerde temel koruma; panlökopeni, herpesvirus ve calicivirus gibi hastalıkları kapsar.
• Kuduz aşısı hem hayvan hem toplum sağlığı açısından özel önem taşır.

Kedi aşı takviminde konuşulacak başlıklar

Kedilerde karma aşı, kuduz aşısı ve yaşam tarzına göre FeLV gibi ek aşılar veterinerle değerlendirilir. Evden hiç çıkmayan kedi ile dışarı çıkan veya başka kedilerle temas eden kedinin risk profili aynı değildir.

Sahiplendiğiniz kedinin aşı karnesi yoksa veteriner hekim yaş ve sağlık durumuna göre yeniden başlangıç protokolü planlayabilir. Kayıtlı bilgiler varsa gereksiz tekrarları önlemek için mutlaka paylaşın.

• Aşı karnesi veya önceki veteriner kayıtları götürüldü.
• Kedinin dışarı çıkma ve diğer kedilerle temas riski konuşuldu.
• Parazit uygulaması ve test gereklilikleri değerlendirildi.
• Kısırlaştırma ve mikroçip/kayıt durumu kontrol edildi.

Köpek aşı takviminde konuşulacak başlıklar

Köpeklerde karma aşı, kuduz aşısı, parazit koruması ve yaşam tarzına göre ek aşılar planlanır. Köpek parkı, pansiyon, eğitim alanı, şehir dışı seyahat, kırsal temas veya su birikintileri gibi riskler ek koruma ihtiyacını etkileyebilir.

Aşıları tamamlanmamış yavru köpeklerde sosyalleşme tamamen bırakılmamalı, ancak kontrolsüz ve riskli temaslardan kaçınılmalıdır. Güvenli insan teması, temiz alanlar ve veterinerin izin verdiği kontrollü sosyalleşme daha dengeli bir yoldur.

Parazit koruması aşı kadar düzenli takip ister

İç ve dış parazitler yalnızca kaşıntı veya sindirim sorunu yaratmaz; bazıları ciddi hastalık taşıyabilir ve bazı riskler insan sağlığını da ilgilendirir. Uygulama aralığı hayvanın yaşına, kilosuna, yaşadığı bölgeye ve ürün tipine göre değişir.

Kedi ve köpeklerde insan ilacı veya başka hayvana ait ürün kullanılmamalıdır. Özellikle kediler bazı köpek dış parazit ürünlerine karşı çok hassas olabilir; ürün seçimi veteriner kontrolünde yapılmalıdır.

Yıllık kontrol sadece aşı günü değildir

Veteriner kontrolü; kilo, diş sağlığı, deri-tüy yapısı, kalp-akciğer dinleme, beslenme, davranış ve yaşa bağlı risklerin değerlendirilmesini içerir. Aşı günü bu genel sağlık görüşmesi için iyi bir fırsattır.

Yaşlı hayvanlarda kontroller daha sık gerekebilir. Kilo kaybı, su içme artışı, iştah değişimi, topallama, öksürük veya davranış değişikliği fark ederseniz yıllık randevuyu beklemeyin.